Voorkom kruisbesmetting

Wat is kruisbesmetting?

Bij kruisbesmetting komen er ziekmakende bacteriën van het ene product op het andere. Van kruisbesmetting kunnen mensen dus ziek worden. In het geval van mensen met coeliakie betekent dat dus dat gluten de bacteriën zijn. En van een minikruimeltje of zelfs sporen van gluten die niet eens te zien zijn kunnen coeliakiepatiënten al ziek worden.

Om te voorkomen dat iemand ziek wordt mogen producten met gluten en producten zonder gluten niet met elkaar in contact komen. Je mag dus geen glutenvrij brood op een bord klaarmaken waar net brood met gluten op heeft gelegen bijvoorbeeld of een broodje met boter besmeren met een mes dat net een glutenbroodje heeft aangeraakt. De korrels van het gluten brood kunnen dan terecht komen op het glutenvrije brood en daar kunnen coeliakie patiënten al last van krijgen. Ook als je net iets hebt aangeraakt met gluten, moet je oppassen dat je het glutenvrije eten niet besmet. Dan lijkt het misschien heel moeilijk om kruisbesmetting te voorkomen, maar als je het eenmaal door hebt valt het best mee. Hier een paar tips.

  • Eet zelf ook zoveel mogelijk glutenvrij

Het is natuurlijk de beste manier om kruisbesmetting te voorkomen; zelf ook glutenvrij eten. Je hoeft je dan geen zorgen meer te maken over rondzwevend meel en wegspringende kruimels en het scheelt je veel tijd en moeite. Je hoeft nu alleen nog maar een glutenvrije maaltijd te maken voor iedereen in huis.

Zolang je nog gebruik maakt van producten met gluten zoals brood en meel, blijft de kans op kruisbesmetting groot. Welke maatregelen je ook neemt. Maar wij eten ook niet allemaal glutenvrij (bijvoorbeeld niet met pasta, brood en koek) en dat gaat ook goed hoor. Je moet alleen wel letten op onderstaande tips.

  • Zorg voor een glutenvrije plek in de keuken

Het is handig om één plek op het aanrecht en in de keukenkasten te hebben waar je glutenvrije spullen bereidt en bewaart zodat ze minder makkelijk met elkaar in aanraking kunnen komen. Plaats glutenvrije producten in de koelkast en keukenkast boven niet-glutenvrije producten. Bewaar je gewone bloem en meel in containers/blikken en niet in de buurt van de glutenvrije varianten. Wij hebben twee aparte lades in een aparte keukenkast waar alleen maar glutenvrij eten bewaard wordt. En gewone bloem en meel heb ik niet meer in huis. Alles wat ik nog bak is glutenvrij. Alleen de pasta, het brood en koeken zijn nog vol met gluten. Verder is eigenlijk alles glutenvrij in ons huishouden. Dat geeft heel veel rust.

  • Handen wassen, handen wassen en nog eens…

Voor je iets dat glutenvrij is wilt gaan bereiden moet je altijd eerst bedenken of je net iets met gluten hebt aangeraakt. En als dat zo is je handen wassen. Nou had ik altijd al de gewoonte om mijn handen te wassen voordat ik eten ging bereiden, dus daar is niks in veranderd. Alleen wassen we nu allemaal wel vaker onze handen en dan vooral tijdens het bereiden van glutenvolle en glutenvrije maaltijden door elkaar heen.

  • Zorg dat alle materialen die je gebruikt schoon zijn img_0141

Dat begint al bij je werkblad, dat helemaal schoon moet zijn voor gebruik. Maar natuurlijk ook al je materiaal. Dus gebruik een schone snijplank en schone spatels voor de
glutenvrije dingen enzovoorts. Geen houten snijplanken en lepels meer, daar kunnen gluten nog gemakkelijk in achter blijven. Kijk ook uit met de oven, ovenhandschoenen en thee- en handdoeken. Een oven waar gluten in hebben gezeten gebruik ik alleen met een schoon bakpapiertje en zonder de ventilator aan. Gluten kunnen bewegen door bepaalde luchtcirculaties. Gebruik een ‘besmette’ oven dus alleen met boven en onder verwarming. Zorg altijd voor schone materialen inclusief handdoeken, theedoeken, want ook dit zijn makkelijke bronnen van gluten. Je kunt er ook over nadenken om aparte theedoeken en handdoeken te gebruiken. En denk in dit kader ook aan je bakvormen. Mocht je ook nog bakken met gluten, dan zou ik voor twee aparte vormen gaan. Ik bak niets meer met gluten, dus dat is overzichtelijk in de keuken.

  • Pas op met al geopende verpakkingen en koop van veel dingen twee verpakkingen

Je moet echt duizend procent zeker weten dat er nooit gluten in verpakkingen (van bijvoorbeeld suiker) zijn gekomen voor je er iets uit kunt gebruiken. Ook moet je oppassen met bijvoorbeeld broodbeleg: als iemand eerst zijn gewone broodje besmeert met pindakaas en jij diezelfde pindakaas gebruikt voor je glutenvrije boterham is dat geen goed idee. Wij hebben veel dubbel van wat in een pot zit: de chocoladepasta, boter, jam, pindakaas etc. De glutenvrije varianten krijgen een mooie sticker om niet in de war te raken. Zo zien kindjes die bij ons komen spelen en een broodje mee-eten ook direct dat die pot met de sticker van hun vriendinnetje is. De hagelslag en vlokken die uit een pak komen, daar doen we mee samen. We zorgen dat de verpakking het gluten brood niet aanraakt. En van bepaalde merken hebben ze ook broodbeleg in tubes, maar ook bijvoorbeeld sauzen in tubes en knijpflessen maken de kans op kruisbesmetting ook weer wat kleiner.